السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)

966

خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)

و هشتم : بطلان اينكه او با استناد به حديث حذيفه ، عمر را باب مىشمارد ، آشكار است ، اين حديث از متفرّدات اهل سنت است كه خود مذمّت عمر است نه مدحش ، چون ظاهر است در اين كه « باب الفتنه » است نه « باب العلم » . . . و اورنگ‌آبادى خود در حاشيه‌ى همين بخش از كتابش چنين گويد : « در بخارى و مسلم نقل شده است از سفيان [ شقيق ] از حذيفه كه گفت : نزد عمر بوديم كه گفت : كدام‌يك از شما حديث رسول‌خدا صلى الله عليه و آله و سلم را درباره‌ى فتنه حفظ است ؟ گفتم : من آن‌گونه كه فرمود حفظ هستم . گفت : تو دليرى ، بگو چگونه گفت ؟ گفتم : شنيدم رسول‌خدا صلى الله عليه و آله و سلم مىفرمود : آزمون ( فتنه ) مرد در خانواده و ثروت و جان و فرزندان و همسايگانش است . روزه و نماز و صدقه و امر به معروف و نهى از منكر آن را كفاره مىدهد ، عمر گفت : اين چيزى نيست كه مىخواهم بلكه آنى را مىخواهم كه مانند موج دريا حركت كند . گفت ، گفتم : تو را با او چه كار اى اميرالمؤمنين ؟ ميان تو و آن يك در بسته است . گفت : آن در شكسته يا باز مىشود ؟ گفت ، گفتم : نه بلكه شكسته مىشود . گفت : بهتر است كه هرگز بسته نشود . گفت : به حذيفه گفتيم : آيا عمر از آن در چيزى مىدانست ؟ گفت : آرى همان‌گونه كه مىداند پس از روز ، شب است . من حديثى برايش نقل كردم كه غلط نيست . گفت : پس برويم از حذيفه درباره‌ى دَر بپرسيم . به مسروق گفتيم : از او بپرس ، گفت : عمر . . . » و شما مىبينيد كه حذيفه در اين سياق به عمر مىگويد : « ميان تو و آن يك در بسته است » . . . و اين در ظاهراً « درِ فتنه » است جز اين كه « بسته است » . . . و اورنگ‌آبادى خيال كرده كه بسته بودنش مدحى براى عمر است ، در صورتى كه اينكه شخص « درِ فتنه » باشد مذمت اوست هر چند كه بسته باشد . اين نسبت به سياقى است كه اورنگ‌آبادى آن را ياد كرده است ، امّا سياق‌هاى ديگر نيز ، هيچ‌يك براى باب بودن عمر سودى ندارد . در « صحيح مسلم » كتاب الايمان است : « ما را حديث كرد محمّدبن عبداللَّه‌بن نمير ، از ابوخالد يعنى سليمان بن‌حيّان از سعدبن‌طارق ، از ربعى ، از حذيفه كه گفت : نزد عمر بوديم كه گفت : كدام‌يك از شما از رسول‌خدا صلى الله عليه و آله و سلم شنيد كه فتنه‌ها را ياد مىكرد ؟ گروهى گفتند : ما آن را شنيديم . گفت : شايد منظورتان آزمايش ( فتنه‌ى ) مرد در خانواده و ثروت و همسايه‌اش مىباشد . گفتند : آرى . گفت : نماز و روزه و صدقه كفّاره‌ى آن مىباشد ، و ليكن كدام‌يك از شما از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم شنيده است كه از فتنه‌اى ياد كند كه